Ponad pół miliona bezpaństwowców w Europie

Ten tekst przeczytasz w 3 minuty.
bezpanstwowcy

UNICEF i UNHCR apelują o działania zapobiegające bezpaństwowości dzieci

Genewa, luty 2019 r. – Szacuje się, że ponad pół miliona ludzi w Europie jest bezpaństwowcami. Mimo że dane są jedynie szacunkowe, wśród tych osób jest wiele dzieci nieposiadających obywatelstwa.

Biuro Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców (UNHCR) oraz UNICEF zaapelowały do rządów państw i regionalnych organizacji o pilne działania, aby zapewnić obywatelstwo każdemu dziecku w Europie.

Od 2010 r. wraz ze wzrostem liczby dzieci w Europie ubiegających się o azyl, zwiększyła się liczba najmłodszych zidentyfikowanych jako bezpaństwowcy. W 2017 r. zostało zarejestrowanych około 2100 dzieci nieposiadających obywatelstwa. To czterokrotny wzrost
w porównaniu do 2010 r.

Dzieci nieposiadające obywatelstwa mają ograniczony dostęp do podstawowych usług takich jak edukacja czy opieka medyczna. Mogą być także narażone na dyskryminację przez całe życie. Brak oficjalnych dokumentów naraża dzieci na przemoc, wykorzystanie i handel ludźmi.

Brak obywatelstwa naznacza życie dziecka od samego początku. Te dzieci – tak jak my wszyscy – mają marzenia i nadzieje, ale przeszkody prawne, które spotykają na swojej drodze często niweczą ich plany i potencjał jeszcze zanim staną się osobami dorosłymi, powiedziała Pascale Moreau, Dyrektor UNHCR na Europę.

Wyróżnia się trzy grupy dzieci najbardziej narażonych na brak obywatelstwa:

  • Dzieci, które urodziły się bezpaństwowcami w Europie, w tym dzieci, których rodzice nie posiadają obywatelstwa oraz najmłodsi, którzy nie mogli odziedziczyć obywatelstwa po swoich rodzicach przez dyskryminację ze względu na płeć oraz luki prawne.
  • Dzieci w Europie, które po urodzeniu nie zostały zarejestrowane, w tym dzieci z mniejszości etnicznych, np. romskiej.
  • Dzieci z krajów, w których mieszka wielu bezpaństwowców przybywających do Europy jako uchodźcy i ubiegających się o azyl.

Każde dziecko ma prawo do nazwiska i obywatelstwa, powiedziała Afshan Khan, Dyrektor regionalna UNICEF na Europę i Azję Środkową oraz specjalna koordynator ds. Uchodźców
i Migrantów w Europie. Rządy państw są odpowiedzialne nie tylko za zapewnienie obywatelstwa każdemu dziecku, ale także za udzielenie im pomocy prawnej.

Aby lepiej zająć się kwestią bezpaństwowości wśród dzieci w Europie, UNICEF i UNHCR proponują szereg tanich, skutecznych i zrównoważonych rozwiązań, w tym:

Zapewnienie, że każde dziecko-uchodźca i dziecko-migrant przybywające do Europy
i nieposiadające obywatelstwa jest odpowiednio zidentyfikowane oraz chronione.

Ułatwienie procedur, które umożliwiałyby dzieciom otrzymanie obywatelstwa tak szybko jak jest to możliwe.

Przyjęcie lub zmiana prawodawstwa, które gwarantowałoby obywatelstwo wszystkim dzieciom urodzonym w kraju, które w innym przypadku byłyby bezpaństwowcami.

Wskaźniki rejestracji urodzeń w Europie są wysokie. Jednak niezbędne są kampanie informacyjne skierowane do rodzin najbardziej narażonych na brak obywatelstwa. Takie działanie pomogłoby zidentyfikować niezarejestrowane dzieci i wesprzeć rodziny podczas procedury rejestracji.

Jednym z celów Agendy 2030 na rzecz zrównoważonego rozwoju jest zapewnienie wszystkim osobom tożsamości prawnej poprzez rejestrację urodzeń. UNICEF robi wszystko, aby zapewnić wszystkim dzieciom rejestrację po narodzeniu. Z kolei UNHCR prowadzi kampanię #IBelong, której celem jest wyeliminowanie bezpaństwowości do 2024 r.

###

Więcej informacji:
Raport UNICEF i UNHCR: Ending Childhood Statelessness in Europe

Zobacz również

Wojna na Bliskim Wschodzie wpływa na dzieci na całym świecie

Wojna na Bliskim Wschodzie wpływa na dzieci na całym świecie

Poza wstrząsającą liczbą ofiar, konflikt przyniósł opóźnienia i zakłócenia w operacjach logistycznych, które narażają dzieci na całym świecie – najmłodsi, którzy potrzebują pilnej pomocy, mogą nie otrzymać jej na czas. 

Więcej
Raport Roczny 2025 UNICEF Polska

Raport Roczny 2025 UNICEF Polska

Przedłużające się konflikty, kryzysy humanitarne oraz skutki katastrof naturalnych sprawiły, że w 2025 roku skala potrzeb najmłodszych wyraźnie wzrosła. Dzięki wsparciu ludzi o wielkich sercach UNICEF mógł odpowiadać na te wyzwania i docierać z pomocą tam, gdzie dzieci najbardziej jej potrzebowały.

Więcej
W konflikcie na Bliskim Wschodzie dzieci płacą najwyższą cenę

W konflikcie na Bliskim Wschodzie dzieci płacą najwyższą cenę

Każdego dnia od początku wojny ginie lub zostaje rannych ok. 87 najmłodszych. Dzieci zasypiają przy huku spadających bomb, bojąc się o życie swoje i swoich bliskich.

Więcej