POWÓDŹ W NEPALU. Tysiące dzieci potrzebują pilnej pomocy! POMÓŻ

Indeks ryzyka klimatycznego dla dzieci

Ten tekst przeczytasz w 3 minuty.

Dla skutecznej ochrony życia i zdrowia dzieci konieczne jest określenie czynników ryzyka związanych ze zmianami klimatycznymi, a także wzajemnych relacji między nimi. W tym celu utworzono indeks ryzyka klimatycznego, który pozwala na zlokalizowanie najbardziej wrażliwych pod tym względem obszarów. 

Indeks ryzyka klimatycznego dla dzieci

© UNICEF/TIECOURA N'DAOU

Ponad 1 mld dzieci jest narażonych na skutki zmian klimatycznych i ich negatywny wpływ na środowisko.

Indeks ryzyka klimatycznego dla dzieci (ang. Children’s Climate Risk Index, w skrócie CCRI) prezentuje nowe podejście do kwestii narażenia dzieci na zagrożenia i podatność na nie w związku ze zmianami klimatu.

Struktura indeksu składa się z dwóch głównych filarów:

Filar 1 - narażenie na zagrożenia klimatyczne i środowiskowe, wstrząsy i stresy

Filar 2 - podatność dzieci na zagrożenia

W obu filarach indeks (CCRI) łączy 57 zmiennych w celu pomiaru ryzyka w 163 krajach. Połączenie zagrożenia, narażenia i podatności jest zgodne z roboczą definicją ryzyka według Międzynarodowego Zespołu ds. Zmian Klimatu (IPCC) (2014).

Przeczytaj, dlaczego kryzys klimatyczny to kryzys praw dziecka.

Indeks ryzyka klimatycznego dla dzieci

Model CCRI jest złożonym modelem, który pomaga wyjaśnić i zmierzyć prawdopodobieństwo wystąpienia wstrząsów klimatycznych i środowiskowych lub napięć prowadzących do cofnięcia postępu w rozwoju, pogłębienia deprywacji i/lub wystąpienia sytuacji humanitarnych wpływających na dzieci lub gospodarstwa domowe i grupy znajdujące się w trudnej sytuacji.

Indeks CCRI ma na celu:

  • określenie, które kraje lub obszary są zagrożone pogłębieniem deprywacji dzieci i wystąpieniem sytuacji humanitarnych dotykających dzieci w wyniku ich narażenia na szok lub stres klimatyczny i środowiskowy;
  • zrozumienie podstawowych czynników przyczyniających się do powstania tych zagrożeń.

Należy zaznaczyć, że są to tylko bieżące zagrożenia, a prognozy mogą wpłynąć na czynniki ryzyka - pozytywnie lub negatywnie. Na przykład susze mogą stać się mniej uciążliwe, jeśli w wyniku zmiany klimatu na danym obszarze wystąpią obfitsze opady; a powodzie mogą stać się mniej dotkliwe, jeśli  
w wyniku zmian klimatu będzie mniej opadów. Ponadto inne zmiany, takie jak wzrost gospodarczy lub zmiany demograficzne, mogą wpłynąć zarówno pozytywnie, jak i negatywnie na przewidywane prognozy.

Ponad miliard dzieci jest narażonych na bardzo wysokie ryzyko poważnych i niszczycielskich zagrożeń klimatycznych.

Indeks ryzyka klimatycznego dla dzieci

© UNICEF/Alfredo Zuniga

Indeks ryzyka klimatycznego dla dzieci nie obejmuje małych państw wyspiarskich, których powierzchnia lądowa jest mniejsza niż 20 000 km², ze względu na ograniczenia w dostępności danych. Wiele małych państw wyspiarskich stoi w obliczu poważnego zagrożenia swojego istnienia  
w związku z następującymi zmianami klimatycznymi, które jednocześnie nie są odpowiednio odzwierciedlone w danych ani odpowiednio ujęte w indeksie zagrożeń.

Według indeksu ryzyka klimatycznego dla dzieci najbardziej narażona na zagrożenia związane ze zmianami klimatem jest Afryka i Azja Południowa. Pierwsze miejsce w zestawieniu zajęła Republika Środkowoafrykańska (CCRI 8,7), drugie Czad (CCRI 8,5), trzecie Nigeria (CCRI 8,5). Polska znalazła się na miejscu 126 na 163 badane kraje z wynikiem indeksu 3,5. Wśród krajów, w których dzieci są najmniej narażone na zagrożenia związane ze zmianami klimatycznymi znalazły się takie państwa jak Islandia, Luksemburg czy Nowa Zelandia.

Pomóż nam ratować dzieci, które cierpią z powodu braku dostępu do czystej wody.  

Indeks ryzyka klimatycznego dla dzieci

© UNICEF/Mulugeta Ayene

Zobacz również

Czy prawa dzieci w Polsce mogą czekać? Potrzebna jest kompleksowa strategia na rzecz dzieci.

Czy prawa dzieci w Polsce mogą czekać? Potrzebna jest kompleksowa strategia na rzecz dzieci.

Przemoc, zdrowie psychiczne, piecza zastępcza, sytuacja dzieci uchodźczych, edukacja czy ubóstwo, to problemy dotyczące dzieci, które nie funkcjonują w oderwaniu od siebie. Dlatego UNICEF Polska i Koalicja Organizacji Pozarządowych monitorujących wdrażanie Konwencji o prawach dziecka apelują o kompleksową strategię na rzecz dzieci i systematyczne monitorowanie przestrzegania ich praw.

Więcej
UNICEF Polska

Zmiana Regulaminu Serwisu

Z dniem 7 października 2026 roku ulega zmianie Regulamin Serwisu.

Więcej
Debata o dobroczynności: jak cyfryzacja zmienia pomaganie

Debata o dobroczynności: jak cyfryzacja zmienia pomaganie

Z okazji Międzynarodowego Dnia Dobroczynności (5 września) w redakcji Onet odbyła się debata zorganizowana przez think thank Human Answer Institute, który bada zjawiska społeczne i gospodarcze. Punktem wyjścia do spotkania była zmiana nawyków darczyńców w świecie zdominowanym przez technologię oraz to, jakie kompetencje muszą mieć organizacje społeczne, aby odpowiadać na ich oczekiwania. 

Więcej