Genewa/Nowy Jork, sierpień 2020 r.
WHO i UNICEF apelują o natychmiastowe szczepienie dzieci. Jeszcze przed pandemią, 14 mln dzieci rocznie nie było szczepionych. Obecny kryzys jeszcze bardziej pogorszył sytuację.
Od ponad dekady globalny poziom wyszczepialności wynosi ok. 85%. Obecnie, z powodu kryzysu wywołanego pandemią COVID-19, dostęp dzieci do ratujących życie szczepień został utrudniony. Przerwy w dostawach szczepionek i ograniczenia w przemieszczaniu się to jedne z kluczowych wyzwań, które mogą zniweczyć osiągniecia z ostatnich lat.
Wstępne dane wskazują, że w ciągu pierwszych czterech miesięcy 2020 r. znacząco zmniejszyła się liczba dzieci, które przyjęły wszystkie trzy dawki szczepionki przeciwko błonicy, tężcowi i krztuścowi (DTP). Dzieje się tak po raz pierwszy od 28 lat.
Szczepienia to jedno z najpotężniejszych narzędzi profilaktyki w historii zdrowia publicznego. Obecnie, większa liczba dzieci jest szczepiona niż kiedykolwiek wcześniej. Niestety pandemia może zniweczyć te osiągnięcia, powiedział Dr Tedros Adhanom Ghebreyesus, Dyrektor Generalny WHO. Cierpienie i śmierć dzieci, które nie otrzymały na czas rutynowych szczepień mogą okazać się znacznie poważniejszym problemem niż sam koronawirus. Tak nie musi być. Szczepionki mogą być bezpiecznie dostarczane nawet w czasie pandemii. Apelujemy do rządów państw o kontynuację ratujących życie programów szczepień ochronnych, dodaje Dyrektor Generalny WHO.
Czy grożą nam nowe epidemie?
Z powodu pandemii COVID-19, co najmniej 30 kampanii szczepień przeciwko odrze było lub jest zagrożonych odwołaniem, co może spowodować wybuch epidemii w 2020 r. lub w kolejnych latach. Większość badanych krajów zgłosiła zakłócenia w realizacji programów szczepień, wynikające z pandemii. Nawet, jeśli szczepienia są oferowane, to wiele osób niechętnie wychodzi z domu. Przyczyną tej sytuacji są też przerwy w transporcie, trudności ekonomiczne, ograniczenia w przemieszczaniu się lub obawa przed narażeniem na kontakt z osobą zakażoną. W dodatku, wielu pracowników opieki medycznej zostało oddelegowanych do walki z COVID-19 lub nie mają sprzętu ochronnego.
COVID-19 sprawił, że coś, co wcześniej było tylko rutynowym szczepieniem, teraz jest ogromnym wyzwaniem. Musimy zapobiec dalszemu zmniejszaniu się liczby zaszczepionych dzieci i pilnie wznowić programy szczepień, zanim będzie za późno. Nie możemy zamienić jednego kryzysu zdrowotnego na inny, mówi Henrietta Fore, Dyrektor Generalna UNICEF.
Postęp w docieraniu ze szczepieniami utknął w martwym punkcie jeszcze przed pandemią. Prawdopodobieństwo, że dziecko urodzone dziś, zostanie zaszczepione wszystkimi rekomendowanymi globalnie szczepionkami zanim ukończy 5. rok życia, wynosi mniej niż 20%.
W 2019 r. niemal 14 mln dzieci nie zostało zaszczepionych przeciwko tak groźnym chorobom jak odra czy krztusiec. Większość z nich mieszka w Afryce, głównie w Angoli, Demokratycznej Republice Konga, Etiopii i Nigerii. Niski poziom szczepień odnotowuje także Brazylia, Indie, Indonezja, Meksyk, Pakistan i Filipiny.
Postępy i wyzwania
W ciągu ostatniej dekady niektóre regiony świata odnotowały znaczący postęp w docieraniu ze szczepieniami do swoich mieszkańców. W Azji Południowej odsetek zaszczepionych trzecią dawką szczepionki DTP zwiększył się o 12%, zwłaszcza w Indiach, Nepalu i Pakistanie. Niestety, te osiągnięcia mogą zostać zaprzepaszczone na skutek kryzysu wywołanego pandemią COVID-19.
Sytuacja jest szczególnie niepokojąca w Ameryce Łacińskiej i na Karaibach, gdzie pod względem historycznym zasięg szczepień był zawsze bardzo wysoki. Niestety, znacząco się zmniejszył w ciągu ostatniej dekady. W Brazylii, Boliwii, Haiti i Wenezueli wyszczepialność spadła o co najmniej 14%.
W Polsce funkcjonuje program „Prezenty bez Pudła”, w ramach którego można przekazać darowiznę na zakup produktu humanitarnego, np. szczepionek. Pomoc jest realna, ponieważ zakupione produkty UNICEF wysyła tam, gdzie są najbardziej potrzebne. Więcej informacji.
