Wdrażanie i monitorowanie Konwencji o prawach dziecka

Wdrażanie i monitorowanie Konwencji o prawach dziecka

© UNICEF/UN0237314/Choufany

Konwencja o prawach dziecka powinna być głównym punktem odniesienia dla wszystkich rządów w ich działaniach dotyczących dzieci. Ratyfikując Konwencję, państwa zobowiązują się do podjęcia "wszelkich odpowiednich środków legislacyjnych, administracyjnych i innych" w celu pełnej realizacji zawartych w niej praw.

Przełożenie zasad dotyczących praw dziecka na praktykę wymaga konkretnych działań i realnego zaangażowania rządów poszczególnych państw.

Komitet Praw Dziecka ONZ

Głównym sposobem egzekwowania Konwencji jest stałe monitorowanie krajów sygnatariuszy przez niezależny zespół ekspertów, zwany Komitetem Praw Dziecka ONZ, który składa się z 18. ekspertów w dziedzinie praw dziecka, pochodzących z różnych krajów i systemów prawnych. Eksperci są nominowani i wybierani przez państwa strony, ale działają we własnym imieniu, a nie jako przedstawiciele swoich krajów. 

Procedura sprawozdawcza

Rządy, które ratyfikują Konwencję lub jeden z jej Protokołów Fakultatywnych, są zobowiązane do składania Komitetowi raportów z implementacji Konwencji o prawach dziecka w danym kraju. Sprawozdania są przedkładane przez państwo w ciągu dwóch lat od ratyfikacji, a następnie regularnie co pięć lat. 
Dokonując przeglądu sprawozdań państw, Komitet analizuje, w jakim stopniu rządy ustalają i spełniają standardy realizacji i ochrony praw dziecka określone w Konwencji lub Protokole Fakultatywnym. Wraz z regularnymi sprawozdaniami Komitet może zwrócić się o dodatkowe informacje lub sprawozdania uzupełniające.

Raport alternatywny organizacji pozarządowych

Organizacje pozarządowe odgrywają istotną rolę w podnoszeniu świadomości społecznej na temat Konwencji o prawach dziecka oraz wspieraniu jej wdrażania. Konwencja uznaje ten wkład poprzez zaproszenie ich do udziału w procesie sprawozdawczości i monitorowania, co stanowi wyjątek wśród traktatów dotyczących praw człowieka. Organizacje pozarządowe mają możliwość, samodzielnie bądź w koalicjach, przygotowania raportów alternatywnych do oficjalnych sprawozdań rządowych, które są rozpatrywane przez Komitet. Raport alternatywny jest uzupełnieniem raportu rządowego, często organizacje pozarządowe zwracają uwagę na problemy istotne z punktu widzenia przestrzegania praw dziecka, a pomijane w raportach rządowych. 

Zalecenia Komitetu Praw Dziecka ONZ

Po przeanalizowaniu raportu rządowego oraz raportów alternatywnych, Komitet Praw Dziecka przedkłada rządom poszczególnych państw Zalecenia dotyczące wdrażania działań na rzecz pełniejszej implementacji Konwencji o prawach dziecka. Zalecenia te zostaną poddane przeglądowi w następnym procesie sprawozdawczym danego państwa. Komitet wzywa wszystkie szczeble administracji rządowej, aby wykorzystywały Konwencję jako przewodnik/drogowskaz w kształtowaniu polityki i prawodawstwa.

Rola UNICEF w procesie monitorowania

Konwencja o prawach dziecka jest pierwszym traktatem o prawach człowieka, który przyznaje szczególną rolę w jego wdrażaniu wyspecjalizowanej agencji ONZ - UNICEF. Zgodnie z Konwencją, UNICEF ma prawo uczestniczyć w procesie raportowania, być obecny w trakcie obrad, gdy Komitet dokonuje przeglądu działań, podjętych przez rząd w danym kraju, służących implementacji Konwencji. UNICEF może zostać poproszony o wygłoszenie opinii eksperckiej, ale także o zaprezentowanie własnego raportu. Komitet może również zalecić rządowi danego państwa nawiązanie współpracy z UNICEF w kwestii wsparcia eksperckiego  oraz technicznego we wdrażaniu zapisów Konwencji.

Zobacz również

UNICEF Polska - Rośnie skala niedożywienia wśród dzieci w Jemenie

Rośnie skala niedożywienia wśród dzieci w Jemenie

W niektórych regionach kraju nawet co piąte dziecko jest niedożywione i wymaga pilnej pomocy.

Więcej
UNICEF Polska - Światowy Dzień Walki z Polio

Na pierwszej linii w walce z polio

24 października przypada Światowy Dzień Walki z Polio

Więcej
UNICEF Polska - 1 na 6 dzieci żyje w skrajnym ubóstwie

UNICEF i Bank Światowy: 1 na 6 dzieci żyje w skrajnym ubóstwie

Szacuje się, że 1 na 6 dzieci jeszcze przed pandemią żyło w skrajnym ubóstwie, za mniej niż 1,90 dolara dziennie.

Więcej