List Marka Krupińskiego, Dyrektora Generalnego UNICEF Polska do Premiera Mateusza Morawieckiego

Ten tekst przeczytasz w 4 minuty.
Dzieci na granicy

© Agnieszka Sadowska / Wyborcza.pl

List Marka Krupińskiego, Dyrektora Generalnego UNICEF Polska do Premiera Mateusza Morawieckiego w sprawie działań wobec dzieci na granicy polsko-białoruskiej

W imieniu UNICEF Polska wyrażam zdecydowany sprzeciw wobec działań polskich władz w stosunku do dzieci, które wraz z rodzinami przekroczyły granicę polsko-białoruską i znalazły się na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. 

Doniesienia medialne, nagrania i zdjęcia niezbicie wskazują, że dzieci wraz z rodzinami, które już znalazły się na terytorium naszego państwa, są z niego przy użyciu siły przepychane lub wywożone na granicę polsko-białoruską i tam pozostawiane bez jakiejkolwiek pomocy i wsparcia. Stosowanie procederu „push-backów” i pozostawianie dzieci bez zabezpieczenia ich podstawowych potrzeb oraz pomocy medycznej jest sprowadzeniem bezpośredniego zagrożenia dla ich zdrowia i życia.

Panujące warunki atmosferyczne, brak żywności i zmęczenie powodują, że uchodźcy są krańcowo wyczerpani, chorują, a nawet zdarzają się przypadki zgonów. Nie otrzymują adekwatnej pomocy medycznej ani żywnościowej. Warunki, które są trudne do zniesienia dla organizmu dorosłego człowieka są zabójcze dla małego dziecka. Dzieci uchodźców przechodzą gehennę. Poczucie zagrożenia, strach, zimno, zmęczenie - wszystko to jest niewyobrażalnym cierpieniem fizycznym i psychicznym dla każdego dziecka. 

Doświadczenia UNICEF z krajów pogrążonych w chaosie, wojnie domowej, czy będących miejscem działań wojennych wyraźnie wskazują, że w takich warunkach najbardziej cierpią dzieci. Pozostają w nich rany, które już nigdy się nie zabliźnią. 

Polska szczyci się, że jest inicjatorem powstania Konwencji o prawach dziecka. Ta ratyfikowana przez nasz kraj umowa międzynarodowa powstała właśnie po to, by chronić najsłabszych przed przemocą, okrucieństwem, torturami i nieludzkim traktowaniem. Dobro dzieci jest priorytetem i zawsze powinno być stawiane na pierwszym miejscu. Zgodnie z Konwencją o prawach dziecka (art.3 pkt 1), „We wszystkich działaniach dotyczących dzieci, podejmowanych przez publiczne lub prywatne instytucje opieki społecznej, sądy, władze administracyjne lub ciała ustawodawcze, sprawą nadrzędną będzie najlepsze zabezpieczenie interesów dziecka.” 

Przestrzeganie zapisów Konwencji o prawach dziecka, Konwencji dotyczącej statusu uchodźców oraz Konwencji Genewskiej jest naszym prawnym i moralnym obowiązkiem. Zgodnie z art. 22 pkt. 1 Konwencji o prawach dziecka „Państwa-Strony podejmą właściwe kroki dla zapewnienia, aby dziecko, które ubiega się o status uchodźcy bądź jest uważane za uchodźcę w świetle odpowiednich przepisów prawa międzynarodowego lub wewnętrznego stosowanego postępowania, w przypadku gdy występuje samo lub towarzyszą mu rodzice bądź inna osoba, otrzymało odpowiednią ochronę i pomoc humanitarną przy korzystaniu z odpowiednich praw zawartych w niniejszej konwencji lub innych międzynarodowych aktach dotyczących praw człowieka oraz innych dokumentach w sprawach humanitarnych, których wspomniane Państwa są Stronami.” Działania podejmowane na granicy polsko-białoruskiej są tego zaprzeczeniem, prowadzą wręcz do zagrożenia życia i zdrowia dziecka.

W imieniu organizacji, którą reprezentuję domagam się:

  • respektowania zapisów Konwencji o prawach dziecka oraz innych aktów międzynarodowych, w tym Konwencji Genewskiej;
  • przestrzegania postanowień Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w zakresie udzielenia uchodźcom niezbędnej pomocy humanitarnej i prawnej;
  • zgodnego z procedurami międzynarodowymi traktowania dzieci, które wraz z rodzicami znajdą się na terytorium Polski oraz zapewnienia im bezpiecznych warunków pobytu do czasu podjęcia stosownych decyzji administracyjnych;
  • wydania odpowiednim służbom zakazu stosowania „push-backów” jako procederu niehumanitarnego i stwarzającego bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia i życia; 
  • dopuszczenia nas oraz innych organizacji pomocowych do strefy objętej stanem wyjątkowym w celu zapoznania się z sytuacją na miejscu i udzielenia stosownej pomocy humanitarnej.

W kraju, którego Rząd podkreśla chrześcijańską podstawę swoich działań i który był inicjatorem powstania Konwencji o prawach dziecka, takie postępowanie władz wobec bezbronnych osób, w tym szczególnie dzieci, jest rzeczą niedopuszczalną. Zapewnienie wszystkim dzieciom odpowiedniej opieki i ochrony w tej szczególnie trudnej sytuacji jest naszym podstawowym obowiązkiem.

Oczekuję od Pana Premiera wiarygodnych i pełnych informacji o sytuacji dzieci na granicy polsko-białoruskiej, w tym między innymi odpowiedzi na pytania:

  • Gdzie są przewożone i przebywają dzieci migrantów, które były hospitalizowane w polskich szpitalach?
  • Gdzie i w jakim stanie zdrowia są dzieci, które w poniedziałek, 27 września br. były w strażnicy w Michałowie?

Marek Krupiński 
Dyrektor Generalny UNICEF Polska

Do wiadomości:

  1. Prof. Marcin Wiącek – Rzecznik Praw Obywatelskich
  2. Mikołaj Pawlak – Rzecznik Praw Dziecka
  3. Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość
  4. Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska - Platforma Obywatelska, Nowoczesna, Inicjatywa Polska, Zieloni
  5. Koalicyjny Klub Parlamentarny Lewicy (Nowa Lewica, PPS, Razem, Wiosna Roberta Biedronia)
  6. Klub Parlamentarny Koalicja Polska - PSL, UED, Konserwatyści
  7. Koło Poselskie Konfederacja
  8. Koło Parlamentarne Polska 2050
  9. Koło Parlamentarne Porozumienie Jarosława Gowina
  10. Koło Poselskie Kukiz'15 - Demokracja Bezpośrednia

Zobacz również

O prawach i potrzebach najmłodszych na krakowskich Plantach

O prawach i potrzebach najmłodszych na krakowskich Plantach

Co tak naprawdę oznacza, że roczne czy dwuletnie dziecko ma swoje prawa? Jak wygląda autentyczny szacunek do malucha, który dopiero uczy się mówić o swoich potrzebach i stawia pierwsze kroki w świecie? Już od 29 września 2026 roku krakowskie Planty staną się przestrzenią niezwykłej wystawy plenerowej „Małe dzieci – Wielka sprawa”, nad którą z dumą objęliśmy patronat. To inicjatywa, która przypomina, że prawa człowieka i troska o godność najmłodszych zaczynają się od pierwszych dni życia. 

Więcej
Sharenting w Polsce. T-Mobile, Policja i UNICEF startują z kampanią „Status: Udostępnione”

Sharenting w Polsce. T-Mobile, Policja i UNICEF startują z kampanią „Status: Udostępnione”

Co drugi rodzic w Polsce publikuje w sieci zdjęcia lub informacje o swoich dzieciach, traktując internet jak cyfrowy album. Jednocześnie co piąty nastolatek czuje się przez to zawstydzony. Aby zwiększyć świadomość na temat zagrożeń i chronić prywatność najmłodszych, T-Mobile Polska, Komenda Główna Policji oraz UNICEF Polska łączą siły w ogólnopolskiej kampanii edukacyjnej „Status: Udostępnione”.

Więcej
UNICEF Polska i Polskie Radio Dzieciom rozpoczynają stałą współpracę na rzecz popularyzacji praw dziecka

Nie tylko o dzieciach, ale przede wszystkim z dziećmi

Eksperci UNICEF Polska i dzieci w jednym studiu audycji „Radiowa świetlica”, rozmowy o prawach dziecka, relacjach, wyzwaniach współczesnego świata oraz trudnościach dla młodych ludzi.  Raz w miesiącu Marta Powałowska, redaktorka Polskiego Radia Dzieciom, eksperci UNICEF Polska i dzieci połączą siły, aby stworzyć wyjątkowa przestrzeń dla głosu nowego pokolenia. 

Więcej