Zmiana klimatu to coraz więcej dzieci żyjących w ekstremalnych warunkach

Ten tekst przeczytasz w 3 minuty.

Z powodu zmiany klimatu świat staje się coraz bardziej niebezpiecznym miejscem dla dzieci. Powoduje ona odwrócenie ciężko wypracowanego postępu w zakresie poprawy warunków życia i zdrowia najmłodszych. Jeśli nie przyspieszymy wysiłków na rzecz łagodzenia skutków tego procesu, to obecne i przyszłe pokolenia będą nadal odczuwać jego negatywne skutki i żyć w coraz  bardziej niebezpiecznym i niezdrowym otoczeniu.

Zmiana klimatu to coraz więcej dzieci żyjących w ekstremalnych warunkach

© UNICEF/Sultan Mahmud Mukut

Globalnie poczyniliśmy duże postępy w zmniejszaniu liczby zgonów dzieci poniżej 5. r.ż. Między rokiem 1990 a 2022 te wartości spadły z 93 do 37 na 1000 żywych urodzeń. Mimo to roczna liczba zgonów dzieci pozostaje wysoka – szacuje się, że w 2022 r. zmarło 4,9 mln dzieci w wieku poniżej 5 lat. Najważniejszymi przyczynami większości zgonów w tej grupie wiekowej są nieodpowiednie warunki wpływające na śmiertelność noworodków i choroby zakaźne. Prawie połowa takich przypadków jest związana z niedożywieniem, a jedna czwarta z nieodpowiednim środowiskiem życia.

Dzieci są znacznie bardziej podatne na zagrożenia środowiskowe niż dorośli.

Złożoność zagrożenia zmianą klimatu

Chociaż dowodów wpływu zmiany klimatu na zdrowie i dobrostan dzieci jest coraz więcej, badania często koncentrują się na skutkach poszczególnych zagrożeń. Dzieci stają jednak w obliczu nakładających się na siebie niebezpieczeństw związanych z ekstremalnymi upałami, suszami, pożarami, powodziami i burzami, zanieczyszczeniem powietrza oraz zmianami zachodzącymi w poszczególnych ekosystemach.

Zmiana klimatu wpływa na niemal każdy aspekt życia najmłodszych, od ciąży po okres dojrzewania.

W przypadku większości zagrożeń związanych z klimatem wzrasta ryzyko porodu przedwczesnego i niskiej masy urodzeniowej oraz innych konsekwencji niewłaściwego przebiegu porodu. Noworodki i niemowlęta są bardziej narażone na śmierć z powodu zanieczyszczenia powietrza i ekstremalnych upałów.

Zmiana klimatu to coraz więcej dzieci żyjących w ekstremalnych warunkach

© UNICEF/Raphael Pouget

Możemy się też spodziewać, że wraz z niekorzystną zmianą klimatu nasilać się będzie występowanie m.in.:

  • zabójczych dla dzieci chorób zakaźnych, takich jak malaria;
  • niedożywienia, leżącego u podstaw połowy wszystkich zgonów poniżej 5. r.ż. na świecie, wzrastającego wraz z występowaniem ekstremalnych zjawisk pogodowych;
  • chorób niezakaźnych, takich jak astma, które mają długofalowy, szkodliwy wpływ na całe przyszłe życie dzieci;
  • problemów związanych ze zdrowiem psychicznym dzieci i młodzieży, które jest zagrożone z powodu doświadczania przez nie ekstremalnych zjawisk pogodowych.
Zmiana klimatu to coraz więcej dzieci żyjących w ekstremalnych warunkach

© UNICEF/Farhana Satu

Dorośli są odpowiedzialni za środowisko, w jakim żyją dzieci

Ciężar przekazania dzieciom bardziej bezpiecznego świata spoczywa na barkach dorosłych, których działania i zaniechania w znacznym stopniu przyczyniły się do eskalacji kryzysu klimatycznego. Skoncentrowanie działań klimatycznych na ochronie zdrowia dzieci jest kluczem do jaśniejszej i bardziej zrównoważonej przyszłości ludzkości. Prawdziwą miarą sukcesu lub porażki w przeciwdziałaniu zmianie klimatu nie są wyłącznie wskaźniki temperatury, ale raczej namacalne zmniejszenie śmiertelności i zachorowalności dzieci, które można przypisać ich wpływowi.

Zmiana klimatu to coraz więcej dzieci żyjących w ekstremalnych warunkach

© UNICEF/Zaib Khalid

Co możemy zrobić, aby dzieci żyły w bezpiecznym środowisku?

Wśród rekomendacji niezbędnych działań najważniejsze jest:

  1. Przyspieszenie i zwiększenie skuteczności ograniczenia emisji.
    Działania podejmowane w tym zakresie przez kraje o wysokim dochodzie muszą iść w parze ze wsparciem transformacji energetycznej w innych państwach.
  2. Podjęcie działań adaptacyjnych, które ochronią dzieci przed skutkami zmiany klimatu.
    Można to osiągnąć m.in. poprzez wzmocnienie podstawowej opieki zdrowotnej oraz zabezpieczenie dostępu do pożywnej żywności i bezpiecznej wody.
  3. Traktowanie priorytetowo zdrowia i dobrostanu dzieci w polityce klimatycznej i inwestycjach.
    Działania te muszą nadawać priorytet ocenom podatności na zagrożenia dla dzieci, zająć się brakami w badaniach i wspierać współpracę wielu zainteresowanych stron w celu wypełnienia luk w wiedzy na temat zdrowia najmłodszych.
Zmiana klimatu to coraz więcej dzieci żyjących w ekstremalnych warunkach

© UNICEF/Anderson Flores

Zobacz również

Jak rozmawiać z dzieckiem o zmianie klimatu

Jak rozmawiać z dzieckiem o zmianie klimatu

Rozmowa o zmianie klimatu z dzieckiem może być trudna dla wielu rodziców. To naturalne, że chcemy chronić dzieci przed stresem i zmartwieniami. Jednak jest ona niezbędna, aby nasze pociechy nie czerpały informacji z niepewnych źródeł.

Więcej
Śmiercionośny atak na Ukrainę

Śmiercionośny atak na Ukrainę

Podczas śmiercionośnego ataku rakietowego na Ukrainę zginęło lub zostało rannych co najmniej 150 osób. Poważnym uszkodzeniom uległ szpital dziecięcy Okhmatdyt w Kijowie - największy w kraju ośrodek medyczny dla najmłodszych. 

Więcej
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN kolejny rok wspiera dzieci jako „Przyjaciel UNICEF”

Wydawnictwo Podatkowe GOFIN kolejny rok wspiera dzieci jako „Przyjaciel UNICEF”

Wydawnictwo Podatkowe GOFIN przedłużyło udział w programie „Przyjaciel UNICEF” o kolejny rok, przekazując środki m.in. na pomoc dzieciom w strefach konfliktu.

Więcej